Bạn đứng giữa phòng khách vừa sơn xong vào buổi trưa, ngước lên thấy mặt trần trắng mịn, nhưng đến tối bật dải đèn hắt khe rèm thì những vệt gợn dài bỗng hiện rõ ngang trần. Đó là tình huống nhiều gia chủ gặp phải sát ngày dọn về ở. Ánh sáng ban ngày tán đều từ cửa sổ thường che giấu khá kỹ các điểm lồi lõm nhỏ trên bề mặt thạch cao, trong khi ánh sáng đèn chiếu xiên lại phơi bày từng vệt bả chưa phẳng. Vì vậy, kiểm tra trần không nên chỉ nhìn thoáng qua một lần dưới nắng tự nhiên.
Muốn nhìn rõ mặt trần, cách đơn giản nhất là dùng đèn pin điện thoại hoặc một bóng đèn cầm tay đặt sát tường rồi rọi ngang theo mặt phẳng trần. Luồng sáng đi là là trên bề mặt sẽ đổ bóng ở những chỗ trũng hoặc gồ lên dù rất nhẹ. Bạn có thể vừa soi vừa đi chậm từ góc phòng ra giữa nhà, chú ý kỹ khu vực quanh đèn âm trần và các dải khe hắt sáng. Ở những góc tiếp giáp tường hoặc dầm bê tông, nếu có sẵn một thanh thước nhôm thẳng, bạn đặt áp nhẹ lên trần để xem khe sáng lọt qua có đều hay bị hở bụng ở đoạn giữa.
Phần dễ lộ lỗi nhất trên trần thạch cao chính là các đường mối nối giữa hai tấm. Để che khe ghép này, thợ phải dán băng keo lưới hoặc băng giấy chuyên dụng rồi mới trét bột xử lý mối nối và bả phẳng lên trên. Nếu lớp bột này đắp quá dày mà xả nhám chưa tới, mặt trần sẽ nổi lên một gờ dài trông như sống lưng nhỏ khi bật đèn hắt. Ngược lại, nếu xả nhám quá tay làm lộ lớp băng lưới bên dưới, chỗ đó sẽ có bề mặt nhám khác hẳn vùng sơn xung quanh, nhìn nghiêng dưới ánh đèn rất dễ nhận ra. Để các hệ tủ âm tường và vách ốp vừa khít với kích thước thực tế tại công trình, khâu khảo sát và thi công đồ gỗ cần được đo kiểm cẩn thận ngay sau khi hoàn thiện phần thô.
Một lỗi khác cần để ý trong quá trình thi công nội thất là vết nứt chân chim chạy dọc theo đường ghép tấm hoặc ở các góc chữ L giao giữa trần hành lang và phòng khách. Thạch cao vốn nhạy cảm với độ rung và sự co giãn nhiệt độ, đặc biệt ở những điểm tập trung lực như góc vuông của khe giật cấp. Chẳng hạn, nếu thợ cắt tấm ngay đúng góc vuông của hộp đèn thay vì khoét nguyên tấm thành hình chữ L để đưa mối nối ra xa góc, vị trí đó rất dễ xuất hiện đường rạn mảnh sau vài tuần bật điều hòa.
Khi thấy vết rạn dạng thẳng tắp theo mép tấm, việc quét dặm thêm một lớp sơn nước bên ngoài thường khó giữ được lâu mà cần cạo mở nhẹ rãnh nứt, dán lại băng xử lý mối nối rồi mới bả và sơn lại.
Giữa độ phẳng mịn và lớp sơn hoàn thiện trên trần luôn có một sự đánh đổi nhỏ mà gia chủ nên biết trước để chọn phương án phù hợp. Nếu bạn chọn sơn có độ bóng nhẹ để dễ lau bụi, mặt sơn phản xạ ánh sáng mạnh nên càng làm lộ rõ mọi gợn sóng nhỏ của lớp bả bên dưới; vì thế trần nhà ở thường hợp với sơn mịn mờ hơn để dịu mắt và giấu bớt sai số thủ công. Tương tự, vào những ngày trời nồm ẩm hoặc mưa kéo dài, nếu giục thợ bả và sơn dồn dập cho kịp ngày lắp tủ gỗ bên dưới khi lớp bột trước chưa khô ráo, hơi ẩm kẹt bên trong dễ làm mặt sơn bị phồng rộp nhẹ hoặc loang màu khi khô hẳn.
Ngoài bề mặt phẳng và đường nối, các cổ đèn âm trần, miệng gió điều hòa hay nắp thăm trần cũng là nơi hay bị bỏ sót khi nghiệm thu nội thất. Bạn thử bật tắt đèn và nhìn sát viền tai đèn xem lỗ khoét thạch cao có bị mẻ rộng ra ngoài vành che của đèn hay không. Với nắp thăm kỹ thuật ở khu vực sảnh hoặc nhà vệ sinh, khung viền cần nằm phẳng phiu với mặt trần chung, khe hở bốn cạnh tương đối đều nhau và khi đẩy nhẹ nắp lên rồi hạ xuống không làm rụng bột bả quanh mép.
Nếu công trình đang ở bước hoàn thiện sơn bả hoặc chuẩn bị kê đồ, tối nay bạn có thể mang theo một chiếc đèn pin nhỏ và cuộn băng dính giấy màu nhạt lên căn hộ. Hãy tắt bớt đèn rọi thẳng, soi đèn xiên qua từng khoảng trần và dán ngay một mẩu băng dính nhỏ lên tường ở vị trí tương ứng bên dưới những vệt gợn hay vết rạn vừa tìm thấy để hôm sau trao đổi trực tiếp, rõ ràng với đội thợ.
